IMPLEMENT-HF: onderzoek naar optimale hartfalenmedicatie met hulp van Digizorg

Kortademigheid bij het traplopen, vermoeidheid na een korte wandeling, vocht in de benen. Hartfalen heeft een grote impact op het dagelijks leven van patiënten. Voor mensen met een verminderde knijpkracht van het hart is er een combinatie van medicijnen die de klachten verlicht en de prognose aanzienlijk verbetert. Toch krijgt een groot deel van de patiënten deze behandeling niet volledig zoals aanbevolen in de Europese richtlijn. Het IMPLEMENT-HF onderzoek wil daar verandering in brengen, met behulp van Digizorg als digitaal platform. 

De kloof tussen richtlijn en praktijk 

De behandelrichtlijn voor hartfalen met verminderde knijpkracht (HFrEF) bestaat uit vier soorten medicatie. Deze combinatie verlaagt aantoonbaar het aantal ziekenhuisopnames, vermindert klachten en verlengt levens. Om bijwerkingen te voorkomen, krijgen patiënten niet alle medicijnen in één keer, maar wordt het gebruik over een periode van een aantal weken opgebouwd. In de praktijk blijkt dat dit niet altijd gebeurt: een aanzienlijk deel van de patiënten gebruikt niet alle vier de middelen, of ontvangt wel de juiste medicatie maar niet in de dosering die nodig is voor maximaal effect. 

Hoe dat komt? Er zijn verschillende oorzaken. Zo kan een patiënt last krijgen van bijwerkingen of zijn er andere redenen om een medicijn niet toe te passen. Maar er zijn ook praktische drempels zoals gebrek aan tijd in de polikliniek. Patiënten hebben bovendien lang niet altijd voldoende inzicht in hun eigen medicatie. Dat beperkt hun betrokkenheid en daarmee ook de kans op een optimale behandeling. Hier ligt precies de uitdaging waar IMPLEMENT-HF zich op richt. 

Wat is IMPLEMENT-HF? 

IMPLEMENT-HF is een studie die zal worden uitgevoerd in meer dan 25 centra verspreid over heel Nederland. De groep deelnemers zal bestaan uit 1.500 volwassen patiënten bij wie kortgeleden hartfalen met verminderde knijpkracht is vastgesteld. Zij worden door loting verdeeld over twee groepen. 

De kern van de studie ligt in het gebruik van spiegelinformatie: zowel de zorgverleners als de patiënten in groep 1 krijgen inzicht in de medicatie van de patiënt via een dashboard in Digizorg. Dat dashboard laat per medicatiegroep zien of een middel wordt gebruikt en welk percentage van de aanbevolen dosering bereikt is. Aanvullend biedt het platform informatie die patiënten helpt de behandeling beter te begrijpen. In groep 2, de controlegroep, krijgen alleen de zorgverleners het dashboard te zien. 

Wat betekent dit voor de patiënt? 

Patiënten die toegang hebben tot hun dashboard krijgen voor het eerst een helder en real-time overzicht van hun eigen medicatiebehandeling. Welke hartfalenmiddelen gebruiken ze? Zitten ze op de aanbevolen dosering? Wat is er nog te optimaliseren? Dat inzicht doet meer dan informeren. Patiënten die begrijpen waarom een medicijn wordt voorgeschreven en hoe hun behandeling vordert, zijn beter in staat om mee te beslissen.  

Tegelijkertijd draagt elke deelnemer bij aan iets groters. De data die voor IMPLEMENT-HF wordt verzameld, helpt onderzoekers te begrijpen wat werkt bij het optimaliseren van de behandeling en hoe digitale zorg daarin een rol kan spelen. Patiënten helpen zo niet alleen zichzelf, maar ook de zorg voor toekomstige hartfalenpatiënten. 

De rol van Digizorg: inzicht en regie 

De Digizorg App vormt de verbindende schakel in IMPLEMENT-HF. Via een koppeling met het Persoonlijk Gezondheidsdomein (PGO) worden medicatiegegevens veilig verzameld. Die gegevens zijn vervolgens zichtbaar voor de zorgverlener waarvan de patiënten meedoen, en voor de helft van de patiënten zelf. Zorgverlener en patiënt krijgen dezelfde informatie te zien. 

Voor patiënten is het dashboard een middel om actief betrokken te raken bij de eigen behandeling: zij zien wat ze slikken, in welke dosering, en hoe dat zich verhoudt tot de richtlijn. Voor zorgverleners biedt het dashboard continu inzicht in de medicatiestatus van hun patiënten, ook buiten de spreekkamer om. 

De IMPLEMENT-HF studie is met financiering van de Hartstichting ontwikkeld binnen het Erasmus MC, onder klinische verantwoordelijkheid van Prof.dr. Jasper Brugts en met studiecoördinatoren Joris Krabbe, Weronika Korzeniowska, Simone van Wezel en Mariëlle Wilde. Digizorg is partner voor dataverzameling en patiëntcommunicatie. Omdat Digizorg organisatie-overstijgend werkt, is het platform geschikt voor gebruik in de meer dan 25 deelnemende centra, een voorwaarde voor een studie van deze omvang.  

Van studie naar standaardzorg 

Als IMPLEMENT-HF aantoont dat spiegelinformatie via Digizorg leidt tot betere naleving van de hartfalenrichtlijn, kan dat grote gevolgen hebben. Niet alleen voor de deelnemende centra, maar voor de hartfalenzorg in heel Nederland. Een aanpak die werkt in meer dan 25 ziekenhuizen is schaalbaar en kan de standaard worden. 

Zo ligt de toekomst van hartfalenzorg wellicht niet alleen in nieuwe behandelingen, maar ook in het beter toepassen van wat we al weten. IMPLEMENT-HF heeft als doel te laten zien hoe digitale zorg, laagdrempelig, veilig en patiëntgericht, het verschil  kan maken.